Mediacja w sprawach nieletnich

Artykuły

  • Mediacja to próba doprowadzenia do ugodowego, satysfakcjonującego obie strony (pokrzywdzonego i nieletniego) konfliktu karnego na drodze dobrowolnych negocjacji prowadzonych przy udziale trzeciej osoby, neutralnej wobec  stron i ich konfliktu (mediatora), która wspiera przebieg negocjacji, łagodzi powstające napięcia i pomaga - nie narzucając stronom żadnego rozwiązania i nie reprezentując interesów żadnej strony - w wypracowaniu porozumienia, przy zachowaniu poufności.

     

    Nieletnim jest:

    - osoba, która nie ukończyła lat 18 - w zakresie zapobiegania i zwalczania demoralizacji;

    - osoba, która dopuściła się czynu karalnego po ukończeniu lat 13, ale nie ukończyła lat 17.

    Czyn karalny to:

    - przestępstwo lub przestępstwo skarbowe;

    - wykroczenie określone w art. 50a, 51,69,74,76,85,87,119,122,124,133 lub art. 143 Kodeksu wykroczeń.

    Mediacja może dotyczyć  wszystkich czynów zabronionych.

    Postępowanie mediacyjne nie powinno trwać dłużej niż 6 tygodni; sąd może je przedłużyć na 14 dni.

    Z inicjatywy lub za zgodą nieletniego i pokrzywdzonego sąd rodzinny może skierować sprawę do mediacji, w każdym stadium postępowania.

    Postępowanie mediacyjne prowadzi mediator, którym jest  osoba godna zaufania, wpisana do "Wykazu instytucji i osób godnych zaufania, uprawnionych do przeprowadzania  postępowania mediacyjnego", prowadzonego przez Prezesa Sądu Okręgowego w Płocku

    (publikacja na stronie internetowej http://plock.so.gov.pl, w biurze obsługi interesantów sądów rejonowych okręgu płockiego).

    Po otrzymaniu postanowienia sądu o skierowaniu sprawy do mediacji, mediator kontaktuje się z nieletnim i jego rodzicami (opiekunem) i pokrzywdzonym (jeżeli jest on małoletnim to również z jego rodzicami lub opiekunem) i wyjaśnia im cele mediacji, informuje o uprawnieniach stron.

    Jeśli nieletni  i pokrzywdzony wyrażą zgodę na udział w mediacji, to wybierają sposób jej prowadzenia:

    - w postaci bezpośredniej (spotkanie "twarzą w twarz" ) albo

    - w postaci pośredniej (bez osobistego kontaktu), wtedy mediator spotyka się z uczestnikami na osobności, przekazując każdej stronie stanowiska i oczekiwania co do warunków ugody;

    w mediacji nie uczestniczą: sędziowie, policjant, prokurator.

    Każda ze stron na każdym etapie postępowania  mediacyjnego może zrezygnować z udziału w mediacji, bez konsekwencji prawnych.

    Mediacja może zakończyć się zawarciem ugody wspólnie wypracowanej. Mediator przekazuje sądowi  sprawozdanie z mediacji wraz z zawartą ugodą.

    Ugoda mediacyjne nie kończy postępowania przed sądem, ale sąd rodzinny, orzekając  w  sprawie  nieletniego  bierze  pod  uwagę  wyniki  postępowania  mediacyjnego

    ( zawarcie ugody lub brak ugody), co może skutkować orzeczeniem na korzyść nieletniego, jeśli dojdzie do zawarcia ugody.

    Mediacja jest bezpłatna -  koszty ponosi Skarb Państwa.

    Korzyści z mediacji dla pokrzywdzonego i nieletniego:

    - możliwość porozumienia się co do sposobu i terminu naprawienia szkody  lub zadośćuczynienia  za doznaną krzywdę i wywiązania się z tego przed wyrokiem sądu;

    - możliwość świadomego przeproszenia pokrzywdzonego  w wyniku wyrażenia emocji, wypowiedzenia się na temat skutków czynu, motywów zachowania nieletniego, oczekiwań pokrzywdzonego wobec nieletniego;

    - szybsze zakończenie postępowania przed sądem, co chroni pokrzywdzonego przed ponownym przeżywaniem zdarzenia oraz zmniejsza koszty postępowania przed sądem, którymi sąd obciąża rodziców nieletniego.

     

    Podstawy prawne dotyczące mediacji w sprawach nieletnich:

    1)      ustawa z 26.10.1982r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (teks jednolity - Dz. U. z 25.03.2014r., poz.382, z późn. zm.) - art. : 3a;

    2)      rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 18.05.2001r. w sprawie postępowania mediacyjnego  w sprawach nieletnich (Dz. U. z 6.06.2001r. nr 56, poz. 591, z późn. zm.);

    rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 14.08.2001r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad ustalania kosztów postępowania w sprawach nieletnich (Dz. U. z 5.06.2013r., poz. 643).

     

    -------------------------------------

     

    Więcej informacji na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości:

    https://ms.gov.pl/pl/dzialalnosc/mediacje/